Swift – co to jest i jak działa ten system płatności?
SWIFT to międzynarodowa sieć komunikacji międzybankowej, która służy do bezpiecznego przekazywania informacji o transakcjach. Nie przechowuje pieniędzy i nie jest bankiem. Kod SWIFT, nazywany również BIC, identyfikuje bank odbiorcy, a numer IBAN wskazuje konkretny rachunek.
Czym jest SWIFT i jak działa?
Nazwa SWIFT pochodzi od angielskiego określenia Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication. System umożliwia bankom i innym instytucjom finansowym wymianę ustandaryzowanych komunikatów dotyczących płatności. Dzięki temu bank nadawcy może przekazać instrukcję przelewu do banku odbiorcy, także wtedy, gdy między obiema instytucjami działają banki pośredniczące.
Sam system SWIFT nie prowadzi rachunków klientów i nie wykonuje rozliczenia w taki sposób jak bank. Przekazuje informacje potrzebne do skierowania płatności do właściwej instytucji. Do jej rozpoznania służy kod BIC/SWIFT.
Z czego składa się kod SWIFT/BIC?
Kod BIC ma zwykle 8 albo 11 znaków. Tworzą go litery i cyfry podzielone na cztery części:
| Część kodu | Długość | Opis |
|---|---|---|
| Kod banku | 4 znaki | Identyfikuje instytucję finansową. |
| Kod kraju | 2 znaki | Wskazuje kraj banku zgodnie ze standardem ISO 3166-1 alfa-2, na przykład PL oznacza Polskę. |
| Kod lokalizacji | 2 znaki | Określa lokalizację banku lub jego głównej jednostki. |
| Kod oddziału | 3 znaki | Opcjonalnie wskazuje konkretny oddział lub jednostkę organizacyjną. |
Ośmioznakowy kod identyfikuje bank i jego lokalizację. Trzy dodatkowe znaki pozwalają wskazać konkretny oddział. Końcówka XXX najczęściej oznacza centralę albo główną jednostkę banku. Nie należy jednak dopisywać jej automatycznie, jeśli bank odbiorcy podał inny wariant kodu.
Kiedy potrzebny jest kod SWIFT?
Kod BIC/SWIFT może być wymagany przy wysyłaniu lub odbieraniu przelewu zagranicznego. To, czy formularz go wymaga, zależy od kraju odbiorcy, waluty oraz rodzaju płatności. Najczęściej należy go sprawdzić w następujących sytuacjach:
- przelew trafia do banku spoza obszaru SEPA,
- płatność jest realizowana w walucie innej niż euro,
- bank nadawcy wymaga identyfikatora instytucji odbiorcy,
- otrzymujesz przelew z zagranicy i przekazujesz nadawcy dane swojego banku.
Kod SWIFT nie zastępuje numeru IBAN. IBAN identyfikuje rachunek, natomiast SWIFT/BIC identyfikuje bank, w którym ten rachunek jest prowadzony. W Polsce IBAN składa się z oznaczenia kraju „PL” oraz 26 cyfr krajowego numeru rachunku. Do wykonania przelewu zwykle potrzebne są więc oba identyfikatory, choć przy niektórych płatnościach SEPA bank może sam ustalić dane na podstawie IBAN.
SWIFT/BIC znajdziesz zwykle w bankowości internetowej, szczegółach rachunku, na wyciągu lub na oficjalnej stronie banku w sekcji dotyczącej przelewów zagranicznych. Przy większej kwocie sprawdź kod bezpośrednio u banku odbiorcy, ponieważ jedna instytucja może używać różnych kodów dla wybranych jednostek lub rodzajów obsługi.
SWIFT a SEPA – czym się różnią?
SEPA jest schematem płatności w euro realizowanych w jednolitym obszarze płatniczym. SWIFT ma szerszy zasięg i obsługuje przelewy w wielu walutach, ale często wiąże się z udziałem banków korespondentów i wyższymi opłatami.
| Cecha | SWIFT | SEPA |
|---|---|---|
| Waluta | Wiele walut, zależnie od oferty banku | Euro |
| Czas realizacji | Zależny od banków i trasy płatności, często do kilku dni roboczych | Standardowo zwykle jeden dzień roboczy |
| Zasięg | Międzynarodowy, obejmuje banki uczestniczące w sieci SWIFT | Państwa i instytucje uczestniczące w obszarze SEPA |
| Koszt | Często wyższy, zwłaszcza przy bankach pośredniczących i przewalutowaniu | Zwykle niższy niż przelew SWIFT |
Jak wykonać przelew SWIFT?
Formularz może różnić się między bankami, ale standardowa procedura wygląda podobnie:
- Zaloguj się do bankowości internetowej lub aplikacji i wybierz przelew zagraniczny, walutowy albo SWIFT.
- Wpisz dane odbiorcy, jego adres, numer rachunku w formacie IBAN lub właściwym formacie lokalnym oraz nazwę i adres banku.
- Podaj kod BIC/SWIFT banku odbiorcy, kwotę, walutę i tytuł płatności.
- Wybierz sposób podziału kosztów i sprawdź kurs przewalutowania oraz prowizję banku.
- Zweryfikuj wszystkie dane, zatwierdź zlecenie wymaganym narzędziem autoryzacji i zachowaj potwierdzenie.
Przy przelewach SWIFT spotkasz trzy opcje kosztowe:
- OUR – nadawca pokrywa koszty swojego banku oraz, zgodnie z zasadami banków uczestniczących, koszty związane z przekazaniem płatności.
- SHA – nadawca płaci prowizję swojego banku, a odbiorca ponosi koszty banku odbiorcy i ewentualnych banków pośredniczących.
- BEN – koszty ponosi odbiorca, zwykle przez potrącenie ich z przekazywanej kwoty.
Rzeczywisty czas i koszt zależą od banku, waluty, kraju odbiorcy, świąt bankowych oraz liczby instytucji pośredniczących. Błędny kod SWIFT lub IBAN może spowodować opóźnienie, odrzucenie albo zwrot przelewu. Jeśli zauważysz pomyłkę po zatwierdzeniu zlecenia, skontaktuj się z bankiem natychmiast.
Najprościej zapamiętać różnicę tak: IBAN wskazuje konto, BIC/SWIFT wskazuje bank, a SWIFT jest siecią, która pozwala bankom wymieniać informacje o transakcjach międzynarodowych.



